Bir diyet planı şablonu, her danışanda tekrar eden yapısal iskeleti (öğün sayısı, gün düzeni, genel oran dağılımı, açıklama metinleri) sabit tutup; miktar, besin seçimi, kısıtlama ve hedef kalori gibi değişken kısımları danışana göre doldurmanızı sağlayan bir taslaktır. Amaç, her danışan için sıfırdan yazmak yerine var olan bir yapıyı uyarlamaktır. Şablon kişiselleştirmenin yerine geçmez, kişiselleştirmeye ayıracağınız zamanı artırır.
Bir şablonda ne sabit kalmalı, ne değişken olmalı?
Sabit kalması gereken kısım, danışandan danışana değişmeyen yapısal çerçevedir: öğün sayısı ve saatleri, planın genel iskeleti, danışana verdiğiniz standart açıklamalar, su ve hareket hatırlatmaları gibi tekrar eden bölümler. Değişken kalması gereken kısım ise kişiye özgü verilerle doğrudan ilişkili olan her şeydir: kalori ve makro hedefleri, besin seçimleri, porsiyon miktarları, alerjen ve intolerans çıkarmaları.
Bu ayrımı net yapmayan bir şablon, ya aşırı genel kalıp hiçbir danışana tam oturmaz, ya da her kullanımda neredeyse yeniden yazılması gerekir. İyi bir şablon, değişken alanları önceden işaretlenmiş, sabit kısımları ise test edilmiş ve güvendiğiniz bir çerçeve sunar.
Şablon kullanmak kişiselleştirmeyi azaltır mı?
Hayır, doğru kurulduğunda tam tersini yapar. Şablon, tekrar eden yapısal işi otomatikleştirdiği için, asıl zamanınızı danışana özgü kısımlara (besin tercihleri, alerjenler, önceki plan geri bildirimleri) ayırmanızı sağlar. Riskli olan şablon kullanmak değil, şablonu değişken alanları güncellemeden olduğu gibi danışana göndermektir.
Vejetaryen ve vegan danışanlar gibi belirli gruplar için plan hazırlarken bu ayrım daha da belirginleşir; sabit iskelet aynı kalsa da besin seçimleri tamamen değişir. Bu konuyu vejetaryen ve vegan danışanlar için pratik plan hazırlama yaklaşımı yazısında daha ayrıntılı ele aldık.
Şablonları nasıl organize etmeli?
Tek tek dosyalar yerine bir kütüphane düşünün: her şablonun bir adı, hangi danışan profiline uygun olduğu ve son güncellenme tarihi olsun. Oklava'da diyet planları bir kütüphanede saklanır ve istediğiniz planı şablon olarak işaretleyebilirsiniz; böylece yeni bir danışan için o şablonu temel alıp değişken alanları doldurursunuz.
Bu organizasyon, zamanla elinizde "düşük kalorili, 5 öğün", "glutensiz, 3 öğün" gibi birkaç temel şablon birikmesini sağlar. Her yeni danışan tamamen farklı bir profil değilse, bu havuzdan başlamak planı sıfırdan kurmaktan çok daha hızlıdır.
Danışanın plan geçmişi neden önemli?
Bir danışana zaman içinde birden fazla plan hazırlarsınız ve hangi planın ne zaman, hangi gerekçeyle değiştiğini görmek hem sizin hem danışanın faydasınadır. Oklava'da danışanın plan geçmişi bir zaman çizelgesinde tutulur; böylece hangi şablonu ne zaman kullandığınızı ve danışanın sürecini geriye dönük görebilirsiniz.
Bu kayıt, danışan ilerlemesini açıklarken somut bir referans noktası sunar. Kilo dışındaki ilerleme göstergelerini danışana anlatırken bu geçmişin nasıl işe yarayabileceğini kilo dışındaki başarı göstergeleri ve danışana anlatımı yazısında bulabilirsiniz.
Birden fazla planı tek planda birleştirmek ne işe yarar?
Bazı danışanlar için farklı öğünleri farklı şablonlardan almak gerekebilir; örneğin kahvaltı ve ara öğünler bir şablondan, ana öğünler başka bir şablondan gelebilir. Oklava'da birden fazla plan tek bir planda birleştirilebilir, böylece farklı şablonların parçalarını tek bir dokümanda toplayabilirsiniz.
Bu özellik, her kombinasyon için ayrı bir şablon tutma zorunluluğunu ortadan kaldırır. Az sayıda temel şablonla çok sayıda farklı kombinasyon üretebilirsiniz.
Şablon danışana giderken nasıl uyarlanır?
Bir şablonu danışana PDF olarak gönderirken, içeriğin o danışanın BKİ dilimine ve alerjilerine göre uyarlanması gerekir; aksi halde sabit kalması gereken kısım ile değişken kalması gereken kısım karışır. Oklava'da plan PDF'e dönüştürülürken içerik, danışanın BKİ dilimine ve kayıtlı alerjilerine göre uyarlanır.
Bu, şablonun kişiselleştirmeyi engellemediğinin somut göstergesidir: aynı şablondan başlayan iki danışan, farklı dilim ve farklı alerjen profiline göre farklı çıktılar alır. BKİ'ye göre otomatik uyarlamanın nasıl çalıştığını BKİ'ye göre diyet listesi otomatik nasıl oluşturulur? yazısında, alerjen ve intolerans yönetimini ise diyet planı hazırlarken alerjen ve besin intoleransını kaçırmamak yazısında bulabilirsiniz.
Bir şablon ne zaman güncellenmeli?
Bir şablonu, art arda birkaç danışanda aynı değişikliği elle yapıyorsanız güncelleyin; bu, sabit tuttuğunuz kısmın aslında değişken olması gerektiğinin işaretidir. Tersi de geçerlidir: her danışanda aynı kaldığı halde değişken alan olarak işaretlediğiniz bir kısım varsa, onu sabite taşıyabilirsiniz.
Şablon kütüphanenizi zaman zaman gözden geçirmek, kullanmadığınız veya güncelliğini yitirmiş şablonları ayıklamak da işinizi kolaylaştırır. Amaç, elinizde az sayıda ama güvendiğiniz şablon tutmaktır; çok sayıda eski ve birbirine benzer şablon, aramayı zorlaştırmaktan başka işe yaramaz.